گزارش اختصاصی؛ بازداشت زنان در کابل و هرات؛ چادر، ماسک و جوراب بهانه تازه برای برخورد با زنان
منابع محلی به دای نیوز میگویند که بازداشت زنان از سوی نیروهای ط.البان در روزهای اخیر در بخشهایی از کابل و هرات شدت گرفته و زنان به دلایلی چون نداشتن چادر نماز، ماسک و جوراب و یا رفتن به بازار بازداشت شدهاند.
در تایمنی کابل، عصر شنبه ۲۱ سنبله، دستکم هشت زن بازداشت شدند و باشندگان محل میگویند این بازداشتها تا ساعتها ادامه داشته است. همزمان ویدیویی در شبکههای اجتماعی منتشر شده که در آن زنی در برابر تلاش دو زن برای انتقال او به یک موتر مربوط به وزارت امر باالمعروف ط.البان مقاومت میکند؛ موتری که پیش از این نیز در موارد بازداشت زنان از سوی نیروهای ط.البان دیده شده است.
در هرات، منابع از ادامه بازداشت زنان در شهرک اندیشه، جمعهبازار و شهرک صنعتی این شهر خبر میدهند. به گفته باشندگان محل، در میان نیروهای حاضر در عملیات، شش پولیس زن نیز حضور داشتهاند و بازداشتها تا حدود ساعت ششونیم شام ادامه یافته است. منابع میگویند بخش بزرگی از دختران شهرک اندیشه از قوم هزاره هستند.
برخی منابع همچنین از بازداشت زنان در بخشهای دیگر هرات خبر داده و میگویند شماری از بازداشتشدگان بعدتر با پادرمیانی اعضای مرد خانواده یا وکیل گذر آزاد شدهاند.
آنچه در این میان پرسشبرانگیز است، تکرار بازداشت زنان هزارهتبار و تاجیکتبار با بهانههای مختلف است؛ زنانی که یک روز به دلیل پوشش، روز دیگر به دلیل رفتن به بازار و روزی دیگر با عنوانهای مبهم بازداشت میشوند. این در حالی است که پیش از این نیز موارد مشابه بازداشت زنان از این دو گروه قومی در هرات و کابل گزارش شده است.
پرسش اما همچنان بیپاسخ مانده است؛ اگر معیارهای پوشش و رفتوآمد برای همه زنان افغانستان یکسان است، چرا نمونه مشابهی از بازداشت زنان پشتون با همین بهانهها کمتر دیده و گزارش میشود؟ آیا زنان پشتون همواره مطابق خواست ط.البان رفتار میکنند و زنان هزاره و تاجیک همواره متخلفاند؟
تداوم این برخوردها این نگرانی را به وجود آورده که «امر به معروف» در عمل به ابزاری برای کنترل، ترساندن و محدود کردن زنان، بهویژه زنان متعلق به برخی گروههای قومی، تبدیل شده است؛ رویکردی که نه تنها آزادی رفتوآمد زنان را محدود میکند، بلکه فضای زندگی روزمره آنان را نیز به عرصهای از ترس و بازداشت تبدیل کرده است.
ط.البان تاکنون درباره این بازداشتهای اخیر توضیح رسمی ارائه نکردهاند.
نویسنده: سارا هدایتی